اخبار

در بحبوحه سرخوردگی از اروپا، ایران همچنان به دکترین «نگاه به شرق» پایبند است [محسن شریعت نیا، المانیتور (امریکا)، 10 ژوئن 2019] (اداره کل رسانه های خارجی، مترجم: مهتاب نورمحمدی)

در بحبوحه سرخوردگی از اروپا، ایران همچنان به دکترین «نگاه به شرق» پایبند است [محسن شریعت نیا، المانیتور (امریکا)، 10 ژوئن 2019] (اداره کل رسانه های خارجی، مترجم: مهتاب نورمحمدی)
همزمان با ادامه انفعال ناامید کننده اروپا، ایران تمرکز خود را بر دکترین «نگاه به شرق» افزایش داده است و از هر فرصتی برای تقویت تجارت با چین، هند و ژاپن استفاده می کند. انگلیس، فرانسه، آلمان و اتحادیه اروپا در زمینه تعهدات اقتصادی خود در برجام، کاری غیر از به ستوه آوردن ایران انجام نداده اند.از زمان خروج آمریکا از برجام، این سه کشور آسیایی از جایگاهی ویژه در دیپلماسی اقتصادی ایران برخوردار شده اند. با توجه به روی آوردن ایران به شرکای آسیایی برای تقویت تجارت خارجی خود و شکست خوردن دلبستگی به اروپا و نیز تشدید روابط پرتنش ایران و آمریکا، این سه قدرت آسیایی نقش مهمی در دیپلماسی اقتصادی جمهوری اسلامی ایفا خواهند کرد. این گرایش به شرق به جایگزینی اروپایی ها با آسیایی ها در سیاست خارجی جمهوری اسلامی منجر می شود.

در بحبوحه سرخوردگی از اروپا، ایران همچنان به دکترین «نگاه به شرق» پایبند است
همزمان با ادامه انفعال ناامید کننده اروپا، ایران تمرکز خود را بر دکترین «نگاه به شرق» افزایش داده است و از هر فرصتی برای تقویت تجارت با چین، هند و ژاپن استفاده می کند. انگلیس، فرانسه، آلمان و اتحادیه اروپا در زمینه تعهدات اقتصادی خود در برجام، کاری غیر از به ستوه آوردن ایران انجام نداده اند.
ایران که بیش از پیش ناامید شده است با تحقق دکترین «نگاه به شرق» به دنبال جایگزین هایی دیگر و روابطی عمیق تر با سه قدرت بزرگ آسیا، یعنی چین، هند و ژاپن است.
شاهد این سیاست دیدار های متعدد محمدجواد ظریف با مقامات عالی رتبه این سه کشور در روزهای اخیر است. در همین چارچوب ایران برای میزبانی نخست وزیر ژاپن آماده می شود.
ار منظر جغرافیای اقتصادی، تجارت خارجی ایران در یک دهه گذشته شاهد گرایشی روزافزون به آسیا بوده است. حضور فراگیر چین و هند در اقتصاد جهانی و فشاری که ایران در نتیجه تحریم های غرب با آن روبرو است، از علل این گرایش هستند. بیش از 60 درصد نفت ایران روانه آسیا و به ویژه چین، هند و ژاپن می شود. عدم دسترسی به نظام مالی جهانی نیز ایران را به واردات بیشتر از کشورهای آسیایی سوق داده است.
بیش از 20 درصد تجارت خارجی ایران با چین صورت می پذیرد و سهم این کشور از کل اتحادیه اروپا بیشتر است. صادرات هند به ایران نیز فقط ظرف یک سال گذشته 212 درصد رشد داشته است.
از زمان خروج آمریکا از برجام، این سه کشور آسیایی از جایگاهی ویژه در دیپلماسی اقتصادی ایران برخوردار شده اند.
از 930 هزار بشکه در روز نفت صاداراتی ایران در ماه های نوامبر تا مارس، 740 هزار بشکه روانه این سه کشور می شده است. پس از پایان معافیت تحریم ها، ژاپن واردات خود از نفت ایران را متوقف کرد؛ اما چین با اعلام مشروع و قانونی بودن واردات خود، زیر بار این ممنوعیت نرفته است. پس از توقف وارادت در دولت پیشین هند، دولت جدید این کشور به دنبال راهی برای خرید مقداری کمتر از نفت ایران است.
به نظر می رسد چین و هند تنها شرکای مهمی هستند که می توانند دست کم سطحی حداقلی از درآمد نفت را برای ایران حفظ و به این کشور کمک کنند رابطه خود را با بازارهای جهانی حفظ کند. ژاپن هم دوست دارد واردات نفت از ایران را از سر بگیرد.
از منظر ژئوپلیتیک، این سه کشور موقعیت های متفاوتی در دستور کار ایران برای روی آوردن به شرق دارند.
چین متحد سیاسی مهم ایران در آسیا است. جنگ تجاری چین و آمریکا و رقابت این دو کشور به افزایش همکاری های ایران و چین کمک کرده است. حل شدن اختلافات آمریکا و چین به ضرر تهران خواهد بود. بهبود روابط ایران با آمریکا هم برای چین نگران کننده است.
ایران یکی از شرکای راهبردی هند است. تهران امکان دسترسی به افغانستان و آسیای مرکزی را برای هند فراهم می کند و بازیگر منطقه ای مهمی است که می تواند بر بحران کشمیر اثر بگذارد. راه اندازی بندر راهبردی و مهم چابهار ایران نیز به طور انحصاری در اختیار هند بوده است. همه این عوامل رابطه با تهران را برای دهلی نو وسوسه انگیز می کند. ایران هم برای فروش نفت بیشتر به هند با استفاده از ارز محلی تلاش می کند. ساده تر بگوییم قراردادی نانوسته میان هند و ایران وجود دارد که می توان آن را «چابهار در برابر نفت» نامید.
سومین کشور، ژاپن، مهمترین متحد آسیایی آمریکاست. توکیو با وجود اختلافاتی با آمریکا درباره برجام، تحریم های آمریکا بر ضد ایران را اجرا کرده است. اما 90سال رابطه دوستانه ایران و ژاپن این کشور را به میانجی بالقوه ای برای رفع تنش های موجود در روابط تهران و واشنگتن تبدیل می کند. سفر شینزو آبه به تهران، نخستین سفر نخست وزیر ژاپن به ایران پس از انقلاب 1357 خواهد بود.
با توجه به روی آوردن ایران به شرکای آسیایی برای تقویت تجارت خارجی خود و شکست خوردن دلبستگی به اروپا و نیز تشدید روابط پرتنش ایران و آمریکا، این سه قدرت آسیایی نقش مهمی در دیپلماسی اقتصادی جمهوری اسلامی ایفا خواهند کرد. این گرایش به شرق به جایگزینی اروپایی ها با آسیایی ها در سیاست خارجی جمهوری اسلامی منجر می شود.
منبع: اداره کل رسانه های خارجی

 

 

 

IRAN PULSE
Iran sticks to 'Look to the East' doctrine amid frustration with Europe
Mohsen Shariatinia June 9, 2019
ARTICLE SUMMARY
As Europeans continue to let it down, Iran is increasingly focused on its "Look to the East" doctrine, grabbing every chance to boost trade with China, India and Japan.
 REUTERS/Adnan Abidi
Iranian President Hassan Rouhani waves as India's Prime Minister Narendra Modi (R) gestures during a photo opportunity ahead of their meeting at Hyderabad House in New Delhi, India, Feb. 17, 2018.
Britain, France, Germany and the European Union — the European signatories to the Joint Comprehensive Plan of Action (JCPOA) — have offered little beyond frustration to Iran, which had been expecting them to provide the promised economic dividends of the accord in the face of US pressure that has been mounting since President Donald Trump's withdrawal from the deal in May 2018.
Increasingly disappointed, Iran has sought alternatives by trying to materialize its "Look to the East" doctrine, which seeks deeper ties with Asia's three leading powers, namely China, India and Japan.
The policy has been manifested in a recent diplomatic frenzy, which has seen Iranian Foreign Minister Mohammad Javad Zarif sitting down with top officials in the three countries. Within that same framework, Iran is also busy preparing to host Japan's prime minister June 12-14 as Tehran struggles to find new windows of opportunities and to keep the existing ones open.
From a geo-economic standpoint, Iran's foreign trade in the past decade has witnessed a growing tendency toward Asia. This is explained partly by the sweeping emergence of China and India in the global economic arena as well as the pressure Iran has been facing as a result of Western sanctions. Over 60% of Iran's crude has generally been destined for Asia. Of that, the bulk has gone to China, India and Japan. Lack of access to the US-led global financial system has also driven Iran toward more imports from Asian countries with transactions increasingly based on local currencies rather than the US dollar.
China tops the list of the Islamic Republic's trade partners, accounting for 20% of Iran's total foreign trade volume. Beijing's share has surpassed that of the entire European Union. As for India, the trend has been similarly booming. In the past year alone, Indian exports to Iran showed a 212% growth, according to Iranian customs figures.
Ever since the US withdrawal from the JCPOA, the three Asian countries have found a special status in Iran's economic diplomacy. Unlike European countries such as Greece and Italy, the three continued buying Iranian oil until the expiration of the US sanctions waivers.
Figures are also very telling about the crucial role China, India and Japan have played in maintaining the flow of Iran's oil exports. Of the 930,000 barrels of Iranian crude produced per day between November and March, the three countries bought 740,000 . After the termination of the US sanctions waivers, Japan halted its purchases, but China defied the ban, defending its imports as "legitimate and lawful." India, which also stopped its purchases, is reportedly looking into buying a reduced amount of oil under the reelected government of Prime Minister Narendra Modi, which was sworn in May 31.
It appears that China and India remain the only major partners that can secure Tehran at least a minimum level of oil income as the geo-economics play out, and Japan would like to resume Iranian oil imports. It seems that Iran is relying on China and India, as opposed to European countries, to help keep it connected to international markets and alleviate the US "maximum pressure" campaign.
In terms of geopolitics, the three Asian countries hold varying positions in Iran's eastward agenda.
China is Iran's key political ally in Asia and the level of political ties Tehran maintains with Beijing is way above that of New Delhi and Tokyo. The intensifying US-China trade war and rivalry have also created further ground for increasing cooperation between Iran and China, which share much in common when it comes to issues involving the United States. Still, Iran may have legitimate concerns that a possible settlement of the US-China trade war will do Tehran more harm than good. Likewise, a US-Iran rapprochement is fueling worries for Beijing, which could have adverse impacts on its relations with Tehran.
When it comes to India, Iran is a strategic partner. Tehran grants India access to Afghanistan and Central Asia. As a neighbor of India's archrival Pakistan, Iran is a regional player that could affect the crisis in Kashmir. More importantly, Iran's strategic southeastern port of Chabahar is being exclusively operated by India. All that has made cooperation with Tehran tempting enough for New Delhi. Meanwhile, conscious about its own strategic importance, Iran is seeking to sell more oil to India, setting the payment process in local currencies. Put simply, Iran and India are already in an unwritten agreement that could be termed as "Chabahar for oil."
But the third country, Japan, is the United States' top Asian ally. Tokyo normally aligns itself with US decisions on matters with major international strategic implications. Despite differences with Washington over the JCPOA, Tokyo followed Trump's sanctions on Iran, immediately halting oil imports after he refused to extend the sanctions waivers. Yet what distinguishes Japan from the other two is its 90-year-long cordial diplomatic ties with Iran, making it a potential mediator capable of easing Washington-Tehran tensions. Shinzo Abe's upcoming visit will mark the first trip by a Japanese prime minister to Iran following the 1979 revolution. Tokyo is hoping to utilize the amicable past for fruitful and genuine mediation.
With Iran setting its sights on Asian partners to boost its foreign trade as romanticism about Europe proves a failure and the troubled relations between Tehran and Washington only exacerbate, the three Asian powers will increasingly play an important part in the Islamic Republic's economic diplomacy. Indeed, the systemic eastward shift of global power may affect Iran more substantially than others, leading to a gradual replacement of Europeans in the Islamic Republic's foreign policy with Asians. As those bonds continue to strengthen in the years to come, Beijing, New Delhi and Tokyo are likely to jostle Berlin, London and Paris in Iran's foreign policy road map.
Found in:SANCTIONS, TRUMP, IRAN DEAL, ECONOMY AND TRADE, EU-MIDEAST TIES, CHINA IN THE MIDEAST

Mohsen Shariatinia is an assistant professor of regional studies at Shahid Beheshti University in Tehran. On Twitter: @m_shariatinia

۲۱ خرداد ۱۳۹۸ ۱۲:۳۰

نظرات بینندگان

نام را وارد کنید
تعداد کاراکتر باقیمانده: 500
نظر خود را وارد کنید